Cách mạng Tháng Mười and các ngày truyền lửa cho học trò hôm nay tôi, một học viên đệ tam (lớp 10)

Ngày 2/7/1954, Nam Định được giải phóng. hôm nay tôi, một học sinh đệ tam (lớp 10) Trường Trung học đệ nhị cấp Nguyễn Trãi, TP. hà Nội, đang nghỉ hè nhà ở TP Nam Định.

Một hôm, một anh sinh viên dự bị đại học, từ khu 4 về, ở trọ nhà tôi hơn một tháng để chờ giải phóng Thành Phố Hà Nội. Anh có mang theo không ít sách: Duy vật biện chứng, Duy vật lịch sử dân tộc, Giáo trình văn học, sách văn học, Trong số đó có Thép đã tôi thế đấy (Thép Mới dịch), sách bằng giấy rơm nhưng cũng đọc được. và tôi đã say sưa đọc không dưới 2 lần.

==>> Xem thêm gia sư uy tín môn văn 10 :   gia sư dạy văn lớp 10
 

 

hero Paven Coocsaghin khi bằng tuổi tôi lúc đó (15 tuổi) đã chạm mặt Cách mạng Tháng Mười. Anh đã tham dự nội chiến với tư cách là kẻ bảo đảm công cuộc giải phóng những người lao động chống lại bạo lực phản cách mạng của những ách thống trị áp bức bóc tách lột. Anh đã từ bỏ mối tình đầu với Tônhia, không phải vì hi sinh cho cách mạng, cũng không phải vì khắc kỷ mà vì không còn yêu một người không cùng lý tưởng với mình.

Anh phê phán Tônhia: “Em đã có kiêu dũng yêu một công nhân nhưng không tồn tại gan góc yêu một lý tưởng”. and anh đã trung thành với lý tưởng cao đẹp về cuộc sống đời thường, với tâm niệm “cái quý nhất của con người là đời sống, người ta chỉ sống 1 lần thôi. Phải sống sao cho ra sống, thế nào cho khỏi xót xa ân hận vì những năm tháng đã sống hoài sống phí, cho khỏi hổ thẹn về dĩ vãng ti tiện và đớn hèn của bản thân, để làm sao cho khi nhắm mắt xuôi tay, có thể nói toàn bộ đời ta, toàn bộ sức ta đã hiến dâng cho sự nghiệp cao đẹp nhất bên trên đời: sự nghiệp đấu tranh giải phóng loài người”.

Về trong tương lai, tôi có tiếp thụ thêm quan niệm “mục đích cuộc sống thường ngày chính là cuộc sống” nhưng do có quan niệm sống của Paven soi chiếu nên cái cuộc sống thường ngày mà người ta xem như là mục đích ấy cũng chính là cuộc sống thường ngày có quality theo nghĩa giỏi đẹp tổng thể và toàn diện của từ này, chứ không những hiểu theo nghĩa “hưởng thụ cá nhân” hoặc sống bằng mọi giá.

sau đây, tôi được đọc lại toàn văn Thép đã tôi thế đấy, càng hiểu lí tưởng và cách sống ấy đang còn soi chiếu vào mọi ngóc ngách của đời sống, của tâm tư cảm tình con người, như khi Paven cứu một cô gái suýt bị một tên cướp hãm hại, người yêu của cô ta lại hỏi Paven: “Hỏi thật cậu, cô ấy có bị làm sao không”. Paven khinh bỉ không thèm trả lời. Hoặc Paven phản đối trò chơi “mớm chim bồ câu”, Tức là trai gái hôn nhau, dù rằng không có tình yêu. Như Maiacopxki nói: “Chủ nghĩa cộng sản không chỉ trong xí nghiệp sản xuất, bên trên ruộng đồng/ Nó còn trong hoạt động hằng ngày, bên trên bàn ăn trong nhà”.

Năm học 1964 – 1965, ra dạy học, tôi say sưa dạy Thép đã tôi thế đấy. Tôi bảo em trai tôi – về sau là họa sỹ Đặng Hiền vẽ cho tôi một bức ảnh Nicolai Ôxtơrốpxki and kéo ra lớp treo trong quãng những giờ tôi dạy. Tôi đã cho học viên của lớp tôi diễn trích đoạn trên công trường Baiarơca, lớp tôi không có nữ sinh, phải “vay” một cô ở lớp dưới đóng vai Tônhia. Em Chính, người đóng vai kĩ sư Vaxili sau đi chiến đấu and đã hi sinh gan góc vì em thù ghét lối sống ích kỉ mà Vaxili là hiện thân. 60 năm sau họp lớp các em vẫn còn đó nhắc về kỉ niệm diễn bên trên công trường Baiarơca

Lên ĐH tôi đc học nhiều về văn học Nga & Xô Viết, từ thầy Hoàng Xuân Nhị, người thầy rất giàu nhiệt huyết với cách mạng, với văn học & với những thế hệ học trò. Thầy hướng dẫn chúng tôi đọc Tuôcghênhiep, Gôgol, Dôtxtôiepxki, Liep Tônxtôi… Alexây Tônxtôi, Aimatop, Pautôpxki… and nhất là Macxim Goocki.

Bài thi tốt nghiệp của Cửa Hàng chúng tôi là cách thức sáng tác của Macxim Goocki. Nhờ học thầy và đọc nhiều về M. Goocki, tôi đã đạt điểm tốt. quan trọng tôi rất say sưa với chủ nghĩa lãng mạn của M. Goocki qua tác phẩm Bài ca chim báo bão, Bài ca chim ưng

trong tương lai ra dạy Bài ca chim ưng cho học viên lớp 10 (tương đương lớp 12 ngày nay), tôi đã thu hút những em vào giấc mơ chim ưng, giấc mơ trở thành các chim ưng thời đại. Một học sinh đã tâm sự với tôi như thế & em đã xông vào bọn ó trời, bắn tan xác sáu máy bay phản lực Mỹ, được tuyên dương nhân vật. chính là Nguyễn Đức Soát, học sinh khóa 1962 – 1965, sau đây là Trung tướng Tư lệnh Không quân. sau khi em đc tuyên dương (1973), tôi đã viết Trường ca Đôi cánh gồm 900 dòng thơ và một bài Ký có tên Chim ưng bay lên từ mái trường được đăng bên trên báo Người giáo viên nhân dân.

Sau giải phóng TP. hà Nội, tôi suôn sẻ được học 2 năm với thầy giáo văn từ kháng chiến về, thày Lương Thanh Tường. Thày đã say sưa nghiên cứu Thép đã tôi thế đấy and đọc diễn cảm nhiều bài thơ của Maiacopxki mà mấy năm sau tôi đã được đọc trong tập thơ dịch của Hoàng Trung Thông.

Thầy đã đọc cho Shop chúng tôi nghe những bài: xuất sắc lắmChiếc hộ chiếu Liên Bang Xô Viếtnhững người loạn họp. Tôi còn nhớ các câu: “Tôi mệnh danh VN hiện tại / Bằng ba lần ca đất nước tương lai/ Tôi thương cảm các công trình xây dựng vĩ đại / những bước đi rất rộng lớn, rất dài” (tốt lắm) và Contact với các thành tích bước đầu tiên của miền bắc sau giải phóng, làm cho những học viên vùng mới giải phóng chúng tôi thêm tin cậy cơ chế mới.

sau này lên ĐH, tôi còn được đọc nhiều bài thơ của Maiacôpxki do Trần Dần dịch, and tôi đã thuộc các câu: “Nhà thơ khi nào cũng nợ nần vũ trụ/ Eo sèo lãi mẹ lãi con/ Tôi nợ Hồng quân/Nợ rặng đèn phố Bơrốtoai/ Nợ đóa anh đào Nhật Bản/ Tôi nợ tất cả các gì tôi chưa hát được bằng thơ” mà sau, biến thành nhà thơ, tôi đã chiêm nghiệm. Hay các câu “Chúng ta đi đạn sủa sau lưng/ Bom gầm trước mặt/ Cho toàn thế giới sống chung/ để cho khi chết, họ sẽ hóa/ thành các con tầu, thành các bài thơ” thì càng về già, tôi càng tâm đắc.

không chỉ tôi mà cả thế hệ tôi đều thích thơ văn Xô Viết. Năm học 1957 – 1958, trong một cuộc hoạt động câu lạc bộ của trường đại học Tổng hợp, bạn tôi là anh Đặng Quang Khang, sinh viên vật lí, đã xung phong lên đọc bài thơ Đợi anh về của Constantin Ximônốp bằng nguyên bản tiếng Nga and bản dịch thơ của chính Đặng Quang Khang. Cả hội trường đã vỗ tay hoan hô, thầy giáo dạy tiếng Nga nói vui: “Ông đọc and dịch thơ Ximônốp thế thì đến bố Tây cũng chết”, cả hội trường lại được một dịp cười vui.

Năm học 1989 – 1990, thư viện Hà Đông (Hà Sơn Bình) có tổ chức cuộc thi giới thiệu sách. Một giáo viên có tiếng ở độc lập về đăng ký bài Người thầy đầu tiên truyện ngắn của Aimatôp. Tôi đăng ký Trường ca V.I Lênin (Xuân Diệu dịch). Do yêu thơ, yêu Maiacopxki and kính yêu Lênin, tôi đã thuyết trình hết mình về trường ca đó, đọc diễn cảm nhiều câu hay, lại đc cử tọa mà phần đông là học sinh cổ vũ, nên tôi đã dành quán quân, thầy giáo độc lập đc giải nhì, bắt tay chúc mừng tôi and nói vui: “Tôi không thể thắng đc Maia & học trò anh”. Vâng, tôi phải cảm ơn lãnh tụ to con, nhà thơ lớn Xô Viết, & những học trò tôi, các Fan Hâm mộ của Maia cũng là các người con trung thành của cách mạng.

Nguồn: Tổng hợp trên mạng